# De kaart

## Gids inhoud

- Installatie
- De kaart
- Het Zonnestelsel
- Deep Sky Objecten
- Een telescoop bedienen
- Cartes du Ciel-SkyChart als applicatie server

Wanneer je Cartes du Ciel-SkyChart start, zal het zoiets als de volgende afbeelding tonen:

## Waarneemlokatie en tijd

Met het Instellingen → Observatorium dialoog venster of met het icoon in de linker balk) kies je je land, gevolgd door de keuze van een plaats in de nabijheid van jouw waarneemlokatie.

Geavanceerd ⇒ Je kunt de keuze vergroten van plaatsen door de land-details te downloaden. Ook kun je nieuwe lokaties creëren en toevoegen. Zie hiervoor Observatorium .

Wanneer Cartes du Ciel-SkyChart de eerste keer start, zal het programma de systeemtijd overnemen om de objectposities te berekenen.
Via instellingen → Datum/Tijd (of met het icoon in de linker balk), kun je de gewenste datum en tijd instellen.
Met de Tijd iconengroep in de hoofdbalk, kun je de tijd stap voor stap aanpassen.

Geavanceerd ⇒ Als je de beweging van objecten in het Zonnestelsel op je kaart wilt simuleren, kijk dan naar Tijd simulatie

## Lijnen / Roosters

In het Kaart → Kaart coördinaten systeem dialoog venster of met de , , , iconen in de linker balk kun je kiezen tussen vier coordinaatsystemen:

- Equatoriale coördinaten
- Alt-Az coördinaten (standaard)
- Ecliptische coördinaten
- Galactische coördinaten

Je kunt nu bijvoorbeeld een kaart afbeelden in het Alt-Az coordinaten systeem en tegelijk een equatoriaal rooster afbeelden via Kaart → Lijnen/rooster → Voeg equatoriaal rooster toe of via het icoon in de objecten balk.
Dezelde objectenbalk bevat de volgende iconen: , , , , deze maken het je mogelijk om sterrenbeeld-lijnen, sterrenbeeld-begrenzingen, de galactische equator en de eclipica af te beelden.
Geavanceerd ⇒ Je kunt meer opties benutten via Instellingen → Kaart, coördinaten .

## Horizon, Positie

Als je de hemel wilt afbeelden in een van de windrichtingen, gebruik dan via het menu Kaart → Horizonzicht gevolgd door een klik op de gewenste richting. Of gebruik de , , , iconen in de rechter balk.
Wanneer je de locale zenit in het centrum van de kaart wilt afbeelden, gebruik dan de icoon in rechter balk.
Ook kun je de “Positie” icoon in hoofdbalk gebruiken. Deze opent een dialoog venster om coordinaten in te voeren voor het centrum van de kaart.
Wanneer je de hemel onder de horizon wilt afbeelden, gebuik dan Kaart → Onder de horizon of het icoon in de objecten balk.

Advanced ⇒ Je kunt zelf een lijn instellen die jouw horizon weergeeft. Zie Instellingen → Observatorium → Horizon dialoog venster.

## Spiegelen en roteren van de kaart

Je kunt de kaart horizontaal en verticaal spiegelen. Ook kun je de kaart met de klok of tegen de klok richting in roteren in stappen van 15° per keer via Kaart → Transformatie of met de , , , iconen in de linker balk.
Als je in stappen van 1° wilt roteren, houd dan een shift-toets ingedrukt terwijl je op de betreffende rotatie-icoon klikt. Het “Positie” icoon in geeft je ook de mogelijkheid om de kaart te roteren met de precisie van een graad.

## Inzoomen, uitzoomen

De breedte van een kaart wordt het beeldveld genoemd en wordt gegeven in graden. Binnen Cartes du Ciel/Skychart zijn standaard elf beeldvelden gedefinieerd.
Je kunt het weergegeven beeldveld veranderen door:

- menu Kaart → Beeldveld , gevolgd door je keuze.
- de gevoelige gebieden bovenaan de rechter balk.
- menu Weergave → Zoom in en Zoom uit of de + en - iconen in de hoofdbalk. Deze delen of vermenigvuldigen het beeldveld met twee.
- icoon in de hoofdbalk welke een dialog venster opent voor een cursor gestuurde variatie van het beeldveld.
- icoon in de hoofdbalk. Het dialogvenster maakt het mogelijk om het beeldveld in te stellen met een precisie van een seconde.
- icoon aan de rechterkant stelt het beeldveld in op 360°.

Geavanceerd ⇒ Je kunt de standaard beeldveld afmetingen wijzigen via Instellingen → Kaart, coordinaten → Beeldveld dialoog venster.

## Labels

Je kunt de weergave van labels aan of uit zetten via Kaart → Toon labels of met het icoon op de objectenbalk.
Door te klikken op het icoon op de objectenbalk kun je de “bewerk label” modus aan of uit zetten. Wanneer je een label wilt wijzigen, activeer je de “bewerk label”. Vervolgens klik je met de rechter muisknop op een label. Er verschijnt nu een menu venster met ondermeer de mogelijkheden het label te verplaatsen, bewerken of te verbergen.

Geavanceerd ⇒ In het Instellingen → Weergave → Labels dialog venster kun je de fonts, font-afmetingen en kleuren wijzigen. Ook kun je kiezen welke objecten gelabeld mogen worden en kun je voor sommige objecten aanpassen met welk label deze wordt weergeven.

## Nachtzicht

Om tijdens je nachtelijke observaties te voorkomen dat je nachtzicht volkomen verpest wordt door naar een wit computer scherm te kijken, kun je via Cartes du Ciel/Skychart de monitor andere (donkerder) kleuren laten weergeven. Je schakelt naar nachtzicht via het icoon op de hoofdbalk, of via het men door Weergave → Nachtzicht ): De monitor zal nu een donkere achtergrond weergeven, en lijnen, labels en iconen worden rood.

## Objecten zoeken

Je kunt snel objecten zoeken door het 'zoek' invoergebied op de hoofdbalk te gebruiken. Voer een triviale naam in, of de identifcatie (met catalogus id).
Het icoon opent een geavanceerd dialoogvenster waar je geholpen wordt de juiste catalogus te kiezen.
Wanneer Cartes du Ciel/Skychart het object vindt, zal het deze in het centrum weergeven.

## Centreer object op de kaart en volg deze

Deze faciliteit plaatst het geselecteerde object in het centrum van de kaart en blijft het object volgen, dus gecentreerd houden. Je kunt schakelen tussen volgen en niet-volgen door een rechter muisklik op het object gevolgd door een linker muisklik op de regel “volgen op …” in het pop-up menu venster, of door het icoon te gebruiken.

#### Relateerd met:

De Vernieuw automatisch iedere checkbox. (Instellingen → Datum/Tijd, het tijd-tab.) Het volgen of niet-volgen van kaarten heeft alleen zin wanneer deze checkbox aangevinkt staat. Anders zat er toch al geen beweging in de kaart.

## Meer kaarten tegelijk, het koppelen van kaarten

Met Cartes du Ciel V3, kun je meer dan een kaart te gelijk openen binnen hetzelfde programma. Ga via het menu naar Bestand → Nieuwe kaart of het icoon op de hoofdbalk.
Je kunt de kaarten schikken door op de menubalk te klikken op Venster en je keuze te maken in het pull-down venster, of door op de iconen van de hoofdbalk te klikken.
De kaarten kun je onderling koppelen, het resultaat is dat al je geopende kaarten dezelfde coördinaten zullen hebben in het centrum, wat de schaal of instellingen ook zijn van de afzonderlijke kaarten. Alle kaarten nemen de coördinaten over van de kaart die actief is op het moment dat je kaarten koppelt. Om de kaarten te koppelen gebruik je het icoon van de objecten-balk. Wil je via het menu de kaarten koppelen, klik dan Venster en klik dan op Koppel/ontkoppel alle kaarten in het pull-down venster.

## Beeldvelden van de oculairen en de camera

Je kunt de beeldvelden van je oculairen, zoekers en camera's markeren vanaf de menubalk via Kaart → Lijnen/roosters → Toon veldmarkering zoeker/oculair/camera of via het icoon in de objecten balk.
Het programma zal de markeringen steeds op de juiste grootte afbeelden, ongeacht de afmetingen van het beeldveld van de kaart.

Gevorderden ⇒ We moedigen je aan om de beeldvelden van je oculairen, zoeker en camera te beschrijven in het dialoogvenster dat je kunt oproepen via Instellingen → Weergave → Beeldveld zoeker/oculair en Beeldveld camera . Dit is een erg handig middel om je object te kunnen vinden.

## Objecten weergave en objectenlijsten

Je kunt kiezen welke object-types je in de kaart wilt weergeven via het

- Kaart → Toon objecten menu of
- via de iconen in the objectenbalk of
- via het menu Instellingen → Alle configuratie instellingen → Kaart, coördinaten → Objectenlijst .

ALs je een volledige lijst van de op de kaart afgebeelde objecten wilt krijgen, klik dan op het icoon op de hoofdbalk. Dan zal het programma een nieuw venster openen. Je kunt de lijst sorteren op rechte klimming, afdrukken of opslaan als een CSV-bestand.

## Gedetailleerde informatie

Wanneer je een object hebt geselecteerd, zal de statusbalk onderaan informatie tonen van het object zoals de naam en de coördinaten. Je kunt meer informatie verkrijgen door een rechter klik op het object. In het pop-up venster kies je de eerste regel Over ...

In dit gedetailleerde informatie venster kun je kiezen of je dit object in de kaart wilt centreren of dat je een lijst van de naburige objecten wilt afbeelden. (Dec +/- 1°, RA +/- 4m). Deze lijst is een uittreksel van de globale objecten lijst .
De snelste manier om gedetailleerde informatie van een object te verkrijgen is door met de linker muisknop op het object te klikken, gevolgd door een linker muisklik op het label.

## Afdrukken van een kaart

Je kunt een kaart afdrukken met de bestand → Print dialoog venster of via de icoon op de hoofdbalk.

Geavanceerd ⇒ Je kunt een kaart naar postscript- of bitmap-formaat converteren via het Bestand → Printerinstellingen dialoog venster.

## Opslaan en heropenen van kaarten

Je kunt je kaart opslaan in Cartes du Ciel-SkyChart formaat (om hem later weer te kunnen openen) via Bestand → Opslaan als... of via de icoon op de hoofdbalk.
Je kunt ook je kaart als PNG-bestand opslaan via Bestand → Sla afbeelding op...

Je kunt een kaart die in het Cartes du Ciel-SkyChart formaat is opgeslagen heropenen via Bestand → Open of via het icoon op de hoofdbalk.